Hà Nội, ngày 03-06-2020

Đặc sắc hát chèo Thạch Xá

03/05/2020 07:33 | 0

(HNM) - Mái đình phủ bóng rêu mờ, đường làng sạch sẽ, uốn lượn men theo những bờ tường đá ong, những ngôi đình cổ, chùa cổ; con người hiền hòa, khoan thai như âm hưởng của làn điệu chèo cổ mà họ đang hát say đắm… tất cả đã tạo nên ấn tượng đẹp về một miền quê giàu bản sắc - xã Thạch Xá (huyện Thạch Thất).

Hát chèo luôn được nhân dân ở Thạch Xá ủng hộ và tham gia.

Hiện ở Thạch Xá vẫn duy trì hoạt động của các câu lạc bộ chèo nổi tiếng trong vùng. Đây vừa là nơi sinh hoạt văn hóa tinh thần cho người cao tuổi, vừa là nơi bảo tồn loại hình văn hóa phi vật thể cho thế hệ sau. Ông Khương Văn Huệ, cán bộ văn hóa xã Thạch Xá tự hào chia sẻ: Làng quê đã có nhiều đổi thay qua năm tháng, nhưng chưa bao giờ Thạch Xá bị mất đi vẻ đẹp truyền thống. Giữa sân đình, sân chùa cổ của làng, tiếng hát chèo vẫn ngân vang. Làng quê Thạch Xá không chỉ đẹp với đình Yên Thôn được xây dựng từ thời hậu Lê, trông lên núi Câu Lậu, hướng về chùa Tây Phương, có chùa Bảo Quang đẹp nổi tiếng trong vùng bởi kiến trúc và nhiều pho tượng quý... mà còn bởi tình yêu chèo đắm đuối như vọng ra từ trong trái tim mỗi người dân. Những người con Thạch Xá đi xa, khi về tới đầu làng, chỉ nghe thấy tiếng đàn, tiếng nhị, tiếng hát sánh quyện, dập dìu, khoan thai là quên hết mệt nhọc...

Theo lý giải của ông Nguyễn Tri Thủy ở thôn Thạch, xã Thạch Xá, tiếng chèo quê hương Thạch Xá lại có hồn đến thế vì Thạch Xá vốn là vùng quê thuần nông nhưng từ xưa, nhà nào cũng làm thêm ít nhất một nghề khác ngoài làm ruộng. Qua bàn tay khéo léo của người nông dân Thạch Xá, nhiều sản vật đã trở nên nổi tiếng gần xa như: Cà trắng Cửa Núi, hồng Yên Thôn, bánh tẻ Cầu Liêu, đặc biệt nhất là chè lam làng Thạch. Làm nghề truyền thống thì giỏi là vậy, lại nằm trong vùng văn hóa xứ Đoài, nhân dân Thạch Xá được thấm đẫm chất văn hóa dân gian là điều dễ hiểu. Người Thạch Xá gửi gắm qua những giai điệu chèo ca ngợi cuộc sống ấm tình duyên quê để thêm say sưa lao động, sản xuất tốt hơn...

Ông Khương Xuân Đảng, Chủ nhiệm Câu lạc bộ Hát dân ca và chèo làng Yên, xã Thạch Xá chia sẻ, nghệ thuật chèo không biết xuất hiện ở Thạch Xá từ khi nào, nhưng từ nhiều năm trước, chiếu chèo làng Yên đã nổi tiếng trong vùng, khi tiếng trống cất lên thì dù đang bận việc gì, nhân dân quanh vùng cũng tranh thủ ra xem hát. Tiếng hát chèo là tình yêu, là niềm đam mê, động lực giúp cả người biểu diễn và người nghe vượt qua khó khăn, hăng hái thi đua lao động sản xuất, bồi đắp tình yêu quê hương, đất nước… Ngày nay các câu lạc bộ hát chèo cũng như phong trào văn nghệ ở Thạch Xá thu hút đông đảo thành viên tham gia với đủ lứa tuổi và được duy trì hoạt động đều đặn... Ngoài các vở chèo cổ, câu lạc bộ còn dàn dựng những vở chèo mới, tạo sự phong phú trước nhu cầu “khán giả làng”. “Mỗi khi chúng tôi trải chiếu ra sân đình hay sân chùa hát chèo là được nhân dân hưởng ứng nhiệt tình. Những lúc đó, dù người còn trẻ hay đã lên chức ông, bà đều say đắm với làn điệu chèo như nhau” - ông Đảng tự hào nói.

Quả thực khi chứng kiến một tiết mục chèo ca ngợi làng quê tươi đẹp trong xây dựng nông thôn mới ở Thạch Xá do các nghệ sĩ làng biểu diễn mới thấm được đam mê của những người nông dân nơi đây với môn nghệ thuật dân gian này. Chẳng mặn mà nhan sắc, cũng không ánh mắt dao cau hay sở hữu đôi tay thon nhỏ nuột nà rực rỡ, những người nông dân Thạch Xá với bàn tay chai sần vì lao động vẫn say mê hát chèo với sự dung dị, mộc mạc mà không kém phần lôi cuốn. Với làn điệu chèo, họ không chỉ làm vơi bớt nhọc nhằn của lao động sản xuất mà còn truyền cảm hứng tới các thế hệ nơi đây cùng nhau gìn giữ nét văn hóa của miền quê xứ Đoài đậm đà bản sắc.

Sơn Tùng
Bình luận
  • Chọn ngày:
  • /
  • /